Эмийн алтантовч (балжингарав: цэцэг, навч)

German Chamomile (english)
Ромашка аптечная (ру́сский)
Matricaria recutita (latīna)

Эрсдэлгүй хэрэглэх арга:  1-4 амны хоолны халбагыг 600мл буцлам халуун усанд хийж 6-10 минут хандалж, шүүнэ. Өдөрт 1 аягаар 2-3 удаа ууна. Зөгийн бал, жимсээр амталж болно.

Нэг удаагийн сувилгаа: 14-21 хоног. Зарим тохиолдолд 90 хоног ууж болно. Завсарлага: 21 хоног.

Угаалга шавшлага: Эмэгтэйчүүдийн өвчлөлийн хувьд унтахын өмнө угаана. Хандандаа маалингын тос дусаана. Дараа нь тампон шургуулна.

Ургамлын амталгаа: Усан ханд нь бор шаргал өнгөтэй, зөөлөн амттай, элдэв үнэргүй.

Алтантовчийг яаж тарих вэ?

Зусланд суулгахаас 42 хоногийн өмнө гэртээ үрслүүлнэ. Эсвэл шууд тарина. Үрээ булах хэрэггүй, өнгөцхөн цацна. Үрээ намар суулгаад орхиж болно. Элсэрхэг шороо байх ёстой. Долоо хоногт 1 удаа услана.

Эхний 7 хоног гайгүй услах хэрэгтэй. 40-70 хоног үргэлжлэн цэцэглэнэ. Энэ хугацаанд 4-6 удаа цэцгийг хайчилна. Хэт халуун /31-35С/-д цэцгийн жин буурна. Наранд их дуртай. Чийг хангалттай байвал зохино. Азотын бордоонд дуртай.

Алтантовчийн үр нь өөрөө унаад өөрөө ургадаг /self-sowed, self-sown self-seeded/.

Бүтээгдэхүүнд агуулагдана

Эмийн үйлдэл

Эмийн үндсэн үйлдэлүүдийг дараахь жагсаалтаар харуулъя.

Зохимжтой ба зохимжгүй хэрэглээний заалт

Дараах зовуурь эмгэгт хэрэглэх ба эс хэрэглэх болой.

Эх сурвалж

  • Шпиленя С.Е. Азбука природы, Изд., “Знание”, М., 1989
  • А.Д.Турова, Э.Н.Сапожникова, Вьен Дюок Ли., “Лекарственные растения СССР и Вьетнама”, М., “Медицина”, 1987
  • Краткая энциклопедия лекарственных растений, Гитун Т.В., Киселенко Т.Е., Ростав-на-Дону, “Феникс”, 2005
  • И.Н.Путырский, В.Н.Прохоров Здоровая кожа, Профилактика и лечение растительными средствами, Минск, “Книжный дом”, 2004
  • М.И.Рабинович “Лекарственные растения в ветеринарии”, Москва, россельхозиздат, 1981
  • Н.И.Даников Ваш травник, Сверхпростые рецепты оздоровления, “РИПОЛ классик”, Москва, 2007
  • В.Д.Осетров, А.И.Шретер “Справочник-Травник для женщин” практическое пособие по народной и научной фитотерапии и гомеопатии, Москва, Издательский Дом МСП, 2001
  • “Здоровье” Аргументы и факты сонин, 2006 он, №26
  • Prescription for Herbal Healing, An Easy-to-Use A-to-Z Reference to Hundreds of Common Disorders and Their Herbal Remedies, 2002, USA
  • “Лиза” сэтгүүл, 2009 он, №34
  • “Здоровье” Аргументы и факты сонин, 2009 он, №52
  • “Бабушкины рецепты” сонин, №17 /425/ Апрель 2010
  • Handbook of Medicinal Herbs James A. Duke With Mary Jo Bogenschutz-Godwin Judi duCellier Peggy-Ann K. Duke
  • rebpharma.by
  • www.powells.com
  • academic.oup.com
  • www.researchgate.net
  • www.ncbi.nlm.nih.gov
  • www.mdpi.com
  • www.kp.ru
  • gosapteka.ru
  • www.gastronom.ru

Тэмдэглэгээний утга

  • Ийм тэмдэг нь эмчилгээний өндөр үр дүнтэй бөгөөд эрдэм шинжилгээний туршилт, судалгаагаар нотлогдсон болохыг илэрхийлнэ.

  • Ийм тэмдэг нь хүний биед сайн нөлөөтэй гэдэг нь судалгаагаар нотлогдсон. Гэхдээ бүхэл ургамлын хувьд авч үзвэл 3 одтой бүтээгдэхүүнийг арай гүйцэхгүй аж.

  • Ийм тэмдэг нь эмчилгээ, шим тэжээлийн эерэг үр дүнтэй болохыг илэрхийлнэ. Голдуу ардын уламжлалт практикт олон зуун жилийн турш өргөн хэрэглэгддэг туршлагатай. Туршилтын амьтан дээр судлагдаж сайн нь тогтоогдсон. Өчигдрийн ардын эмчилгээнд хэрэглэдэг байсан эмийн ургамал өнөөдөр шинжлэх ухаанаар нотлогдсон эмчилгээ болдог гэдгийг санаандаа авбал зохино.

  • Ийм тэмдэг нь тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх үед, ялангуяа удаан хугацаагаар хэтрүүлэн хэрэглэх үед зарим тохиолдолд үүсэж болзошгүй гаж нөлөөг илэрийлнэ.

  • Ийм тэмдэг нь эмчээр оношлогдсон өвчин, зовуурийн үед тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх нь зохимжгүй гэдгийг илэрхийлнэ.

« Буцах
Дарьганга ургамал Дарьганга ургамал
(эмийн ургамлын альбом – лавлах)

Сүүлд нэмэгдсэн

Шинэ мэдээнд бүртгүүлэх

Emiin altantovch (baljingarav: tsetseg, navch) - Ersdelgui heregleh arga:  1-4 amnii hoolnii halbagiig 600ml butslam haluun usand hiij 6-10 minut handalj, shuune. Udurt 1 ayagaar 2-3 udaa uuna. Zugiin bal, jimseer amtalj bolno. Neg udaagiin suvilgaa: 14-21 honog. Zarim tohioldold 90 honog uuj bolno. Zavsarlaga: 21 honog. Ugaalga shavshlaga: Emegteichuudiin uvchluliin huvid untahiin umnu ugaana. Handandaa maalingiin tos dusaana. Daraa ni tampon shurguulna. Urgamliin amtalgaa: Usan hand ni bor shargal ungutei, zuulun amttai, eldev unergui. Altantovchiig yaaj tarih ve? Zusland suulgahaas 42 honogiin umnu gertee ursluulne. Esvel shuud tarina. Uree bulah hereggui, ungutshun tsatsna. Uree namar suulgaad orhij bolno. Elserheg shoroo baih yostoi. Doloo honogt 1 udaa uslana. Ehnii 7 honog gaigui uslah heregtei. 40-70 honog urgeljlen tsetseglene. Ene hugatsaand 4-6 udaa tsetsgiig haichilna. Het haluun /31-35S/-d tsetsgiin jin buurna. Narand ih durtai. CHiig hangalttai baival zohino. Azotiin bordoond durtai. Altantovchiin ur ni uuruu unaad uuruu urgadag /self-sowed, self-sown self-seeded/. - Buurulzguniin tsomog - Zajiluurganiin tos - Injbuurliin tsomog - Emiin undsen uildeluudiig daraahi jagsaaltaar haruul'ya. - Agchilt taviulah - Aidas tugshuur urgeeh - Altlag stafilokokkiin nyangiin haldvar - Ariutgah - Aromatyez enzyemiin iluudel (EAA) u.h. aromatyez enzyemiig boimloh - Arisand ungu zus oruulah, tsairuulah (goo saihan) - Balnad buyuu salimonyella nyangiin haldvar - Bambai bulchirhaig hamgaalah demjih - Batsillii bulgiin nyangiin haldvar - Biyeiin shingeniig shultjuuleh (surug PRAL: huchilleg ihdeh emgeg) - Belgiin chalh saijruulah - Varitsyella Zostyer virusiin haldvar - Darhlaa tetgeh - Dofamin daavriig demjih, yalgaruulah - Zaluujuulah (biye, tsus, setgel, aris hugshrultiig udaashruulah) - Zurh sudsiig hamgaalah behjuuleh - Insulinii medremjiig deeshluuleh - Muuguntsur Kandida albikans - Muu holyestyerin, triglitsyerid buuruulah (LDL) - Nogoon ideet savhantsriin nyangiin haldvar - Uvdult namjaah - Uuh tosnii bodisiin soliltsoog zohitsuulah - Poliovirusiin haldvar (WPV) - Stryeptokokkiin nyangiin haldvar - Sudas urgujuuleh - Taivshruulah - Targalalt (turaah) - Tyestostyeron (styeroidiin daavar) - Trihofiton muuguntsriin haldvar - Tuulgah - Umai agshaah - Unguulah - Ul iselduuleh - Urevsel darah (S ryeaktiv uurgiig buuruulah: CRP, IL-6) - Us behjuuleh, us utguruuleh, us ungu oruulah - Utreenii trihomonas shimegchiin haldvar - Fitoestrogyenii uureg guitsetgeh - Flavusiin aspyergillus muuguntsriin haldvar - Harshil namjaah - Hyelikobaktyer pilori nyangiin haldvar - Himiin emchilgeenii hor, tsatsrag idevhit bodis gadagshluulah - Hodood, gedesnii salst burhevchiig tsochrooh - Hodoodnii huchillegiig bagasgah saarmagjuulah - Hoolnii durshil oruulah - Hoolnii shingets saijruulah - Hort havdariig boimloh - Hulurguh - Humsnii muuguntsur - TSus huuh - TSus shingeruuleh - TSusnii bulegneliig buuruulah - TSeveruut userhiilel virus (HSV) - TSer hovhloh - SHuvuunii tomuunii virusiin haldvar (H9) - SHees tuuh - Eleg hamgaalah - Eleg tsevershuuleh (eleg bohirdoh) - Elegnii ed esiig nuhun tuljuuleh - Entyerokokkiin nyangiin haldvar - Eshyerihiin savhantsar buyuu gedesnii nyangiin haldvar (YE-koli) - Daraah zovuuri emgegt heregleh ba es heregleh boloi. - Amand tsusarhag tseveruu garah - Amisgaliin zamiin virusiin tsochmog haldvar (ORVI) - Bronhit - Dood zamiin emgeg (tuvunhi, muguursun hooloi, uushignii urevsel) - Tuvunhiin urevsel - Ulirliin chanartai amisgaliin zamiin harshil - Hamriin salst burhevchiin urevsel - Hamriin hundiin ideet urevsel, yam - Hamriin hundiin salst burhevchiin urevsel - Hooloi uvduh - Hooloinii angina - Am gemteh (amnii muuguntsur) - Aris archilgaa - Arisnii ideet urevsel - Arisnii namars - Arisnii hort havdar - Diatyez - Zagatnaa - Ideet urevsel - Mogoi yar buyuu busluur uld, oroogch uld (VZV) - Medreliin garaltai arisnii harshil - Narand tulegdeh, narand tsohiulah - Narnii harshil - Nudend uvdug garah - Salhintsetseg buyuu tsagaanburhan - Tulenhii - Harshil hudulguj bolzoshgui - Hul shiverteh - Hevtriin tsoorhoi - CHoniin hurvush - Buduun gedesnii Kronii uvchin - Uushginii astma - Hairst uld - Herleg tust uyenii urevsel - CHoniin huruvdus (arisnii suriyee) - Toosontsor bolon hunsnii harshliin hamshinj (OAS) - Arhag yadargaa, amarhan yadrah (hariu tasrah) - Bambai bulchirhainii daavriin dutal (BBDD) - Bambai bulchirhainii daavriin iluudel (BBDI) - Bambai bulchirhainii hort havdar - Buurnii deed bulchirhainii sulidaa (BDBS) - Daavriin uurchlult, tentsver aldagdah (DUTA) - Dyehidroepiandrostyeron hemeeh androgyen daavriin turul zuil (DHEA) - Kortizol daavar (stryessiin daavar) - Undguvch uilanhaitah hamshinj (UUH buyuu PCOS) - Progyestyeronii homsdol (PH) - Syerotoninii homsdol - CHihriin shijingiin hev shinj-1, 2 (CHSHHSH) - SHirhegleg bulchingiin uvdult (FMS) - Estrogyen, progyestyeronii haritsaa aldagdah (EPHA buyuu Pg/E2 ) - Estrogyenii davamgailal (EsD) - Zurh sudasnii uvchin (ZSU) - Zurhnii dotood halisnii urevsel - Taraaguur sudas toston hatuurah - Huraaguur sudasnii tsulhen - TSusnii daralt bagadah (TSDB) - TSusnii daralt ihdeh (TSDI) - Ajliin don - Aidas tugshuur turuh - Anhaaral dutal, het hudulguuntuh emgeg (ADHD) - Arhag stryess - Biye sulrah - Gaval tarhinii gemtel (TBI) - Zovhinii urevsel (zovhitost) - Zunugluh buyuu Alitshaimyeriin uvchin - Noirguidel - Noirmogloh - Nugasnii bor bodisiin urevsel – tarhi nugasnii hudulguunii esuudiig gemteej, sul saa uusgedeg haldvart uvchin, haldvart saa - Nuruu nugas, uurag tarhinii halisnii urevsel buyuu menen burhuuliin urevsel (myeningit: NNUTHU) - Nud ulaih - Nudnii salstiin urevsel - Nudee anivchah - Nuurnii medreliin saajilt - Ugluuduu biye hundreh, buuljis tsutgah - Setgel gutral - Setgel zovniltoi medreliin arhag yadargaa (SZMAYA) - Setgel tugshih emgeg (setgel tugshuur, zovnil) - Setgetsiin sedeltei uvdultuud - Uye muchnii tulai - Ujliin bus menen buyuu baktyeriin bus shaltgaant menen burhuuliin urevsel (uurag tarhinii halisnii urevsel) - Huldult (biyeiin dulaan buurah, hurult, osgolt) - Jiremsen eh - Sariin yum alga boloh - Sariin yum baga atlaa sunjirch ireh - Sariin yum iheer ireh - Sariin yum uvduj ireh (PMS) - Turuu bulchirhainii urevsel - Umain bulchingiin horgui havdar - Umain guursnii huzuuvchnii usjilt - Umain hort havdar - Umain huzuunii ulailt - Utreenii muuguntsur - Utreenii salst burhevchiin urevsel - Huhnii urevsel - Huhuul eh - Tungalgiin bulchirhai tomroh, tsochih - Tungalgiin ed es, sudal bohirdoh - Am, helnii hort havdar - Amnii hundiin salst burhevchiin urevsel - Buuljis tsutgah (dotor muuhairah) - Buuljih - Buurnii urevsel - Buurnii hort havdar - Buduun gedesnii urevsel - Buduun gedesnii hort havdar - Gedes guilgeh, uvduh - Davsagnii huudiin haniin urevsel - Utgun hatah - Syelyenii dutagdal - Surguu - Tumriin shimegdelt (shingets) aldagdah - Tuhain buteegdehuund het medremtgii uyed - Hodood gedseer hatguulah - Hodood gedes ungurgui, siimhii boloh (HGUB) - Hodood gedes hyamrah - Hodood, hos, ulaan hooloinii sharhlaa (HHUHSH) - Hodoodnii urevsel - Hodoodnii hort havdar - Hoolond durgui boloh - Hunsnii harshil - Hyamarsan gedesnii emgeg (IBS) - TSusnii yerunhii suvgiin uilanhai (tsusnii urgatsag) - TSusnii huudiin agchilt aldagdah - TSusnii huudiinii urevsel - TSeej horsoh - SHambaram - SHees, belgiin zamiin haldvart uvchin (SHBZHU) - SHeesnii tsorgonii (suvagnii) urevsel - Elegnii hort havdar - Em uuj esvel taria hiilgej baigaa (emiin gaj nuluu) - Builnii suult (shudnii tulguur ediin emgeg) - YAsnii siiregjilt - Iim temdeg ni emchilgeenii undur ur duntei buguud erdem shinjilgeenii turshilt, sudalgaagaar notlogdson bolohiig ilerhiilne. - Iim temdeg ni hunii biyed sain nuluutei gedeg ni sudalgaagaar notlogdson. Gehdee buhel urgamliin huvid avch uzvel 3 odtoi buteegdehuuniig arai guitsehgui aj. - Iim temdeg ni emchilgee, shim tejeeliin eyereg ur duntei bolohiig ilerhiilne. Golduu ardiin ulamjlalt praktikt olon zuun jiliin tursh urgun hereglegddeg turshlagatai. Turshiltiin amitan deer sudlagdaj sain ni togtoogdson. Uchigdriin ardiin emchilgeend heregledeg baisan emiin urgamal unuudur shinjleh uhaanaar notlogdson emchilgee boldog gedgiig sanaandaa avbal zohino. - Iim temdeg ni tuhain buteegdehuuniig heregleh uyed, yalanguyaa udaan hugatsaagaar hetruulen heregleh uyed zarim tohioldold uusej bolzoshgui gaj nuluug ileriilne. - Iim temdeg ni emcheer onoshlogdson uvchin, zovuuriin uyed tuhain buteegdehuuniig heregleh ni zohimjgui gedgiig ilerhiilne. - Bugiin tsusan ever (EVA) - Egel golt bor (SV: tsetseg, navch, nahia, holtos) - Alag bashir (tsetseg, navch) - Ginnal agch (har murnii agch: navch, holtos) - Odoi hargana (altan hargana: holtos, undes, tsetseg) - Gashuun gua (MC: jimsgene, nahia, navch, ur, undes) - Intooriin tos - Sibiri serhelig (undes, gdh: asganii bambai) - Jijig navchit dalan halis (muchir, tsetseg, navch, holtos) - Sibiri tsuldegnuur (undes)