Өндгөвч уйланхайтах хамшинж (ӨУХ буюу PCOS)

Polycystic Ovarian Syndrome (PCOS) (english)
Синдром поликисточных яичников (ру́сский)

Үндсэн шинж тэмдэг: Өндгөвчний гурван төрлийн уйланхай байдаг.

1/ Фолликуль хэлбэр: Энэ хэлбэрт өндгөн эс “савнаасаа” гарч чадахгүй болж тэр нь уйланхай болно. Сарын юм алдагдана, бэлгийн дараа цусархаг юм гарна, сарын юмтай холбоогүй цус гарна, хэвлийгээр хүчтэй гэнэт өвдөнө.

2/ Эндометриодны хэлбэр: Урагцаг үүсч тэр нь өтгөн хар цусаар дүүрнэ. (“chocolate cysts”) Хэвлийгээр хүчтэй гэнэт өвдөнө, энэ өвдөлт нь нурууны доод хэсэг, биеийн доод хэсэг, гуя руу үе үе зөөлөн чиглэж өвдөнө, сарын юм ихээр ирнэ, толгой өвдөнө, баруун, зүүн өндгөвчөн тус газар эмзэглэнэ.

3/ Дермиодны хэлбэр: Энэ хэлбэрийн үед уйланхайн эд эс маш хатуу бүрхэвчээр үүсгэгддэг тул амархан шимэгддэггүй. Сарын юм өвдөж, ихээр ирнэ, сарын юмны хооронд цус гарна, дээрхийн адил хэвлийгээр өвдөнө. Байнга шээмээр санагдаж, шээс дутуу гарсан юм шиг санагдана. Зарим тохиолдолд бөөлжис цутгана, бөөлжинө.

ДАРААХ 8 ЗҮЙЛД ОНЦГОЙ АНХААРАХ. ҮҮНД:

1             “Омега-6” хагас үл ханасан өөх тосоос зайлхийх;  Ургамлын тос, газрын самар, шар буурцгийн тос, маргарин идэхгүй байх. Наргил модны тос, цөцгийн тос, оливийн тос, загасны тос / Омега-3/ хэрэглэж байх.

2             Ялангуяа цагаан бүтээгдэхүүнээс зайлхийх эсвэл маш бага идэх. Үүнд буудайн дээд гурлын бүтээгдэхүүн, саахар, өөх тос, давс, цагаан будаа орж бна. Чадвал нэг сар буудай амсахгүй байх /trial off/.

3             Кафейнаас зайлхийх. Үүний оронд алтантовч, батраш, бөөрөлзгөнийн навч, лавандир зэрэг кофейнгүй ургамал ууж байх.

4             Элдэв хор, химийн бүтээгдэхүүнээс зайлхийх. Жирэмсэлтийг зосоогч эм уухгүй байх.

5             Сайн унтаж амарч байх.

6             Дасгал хөдөлгөөн, биеийн тамир хийж байх. Усанд сэлэх. Гүнзгий амьсгаа авч байх гэм мэт. Бясалгалд явах.

7             Таргалахгүй байх.

8             Бүхэл үрийн тариа, хулуу, маалинга, наранцэцгийн үр идэж байх. Ус сайн уух. Замбараагүй өөрөөр хэлвэл, ямар нэг хуваарьгүй хоол идэхгүй байх.

Хоол унд: Хоол ундаа сайн зохицуулах нь нэг номерын эмчилгээ юм. Ислэг ихтэй хоол идэх /буржгар байцаа, цэцэгт байцаа, бөөрөнхий байцаа/, хүрэн манжин, лууван, артишок, нимбэг, багваахай /элэг цэвэршүүлэгч хоол/, яргай загас, бэлчээрийн үхрийн мах, сонгино, сармис, хөмүүл /хүхэртэй тул элэг цэвэршүүлдэг/, нимбэг, эсгэсэн хоол /гүүний айраг, кимчи, тараг, алимны эсгэсэн охь/, жимс, хүнсний ногоо, цагаан гаа, шар гаа идэж байх.

Аминдэм, эрдэс бодис: Магни, “В”, “Е” аминдэм.

Болзошгүй учир шалтгаанууд, эрсдэлт хүчин зүйлс

Энэ зовиур эмгэг нь дараахь нөхцлүүдэд үүсэх магадлалтай.

Үндсэн зовуурь, шинж тэмдэг (болзошгүй хожмын үеийн)

Энэ зовиур эмгэгийн үед дараахь гол шинж тэмдэг, симптомууд илэрдэг.

Эмийн үйлдэл

Эмийн үндсэн үйлдэлүүдийг дараахь жагсаалтаар харуулъя.

Зохимжтой ба зохимжгүй бүтээгдэхүүн

Хэрэглэх, эс хэрэглэх бүтээгдэхүүнүүд

Эх сурвалж

Тэмдэглэгээний утга

  • Ийм тэмдэг нь эмчилгээний өндөр үр дүнтэй бөгөөд эрдэм шинжилгээний туршилт, судалгаагаар нотлогдсон болохыг илэрхийлнэ.

  • Ийм тэмдэг нь хүний биед сайн нөлөөтэй гэдэг нь судалгаагаар нотлогдсон. Гэхдээ бүхэл ургамлын хувьд авч үзвэл 3 одтой бүтээгдэхүүнийг арай гүйцэхгүй аж.

  • Ийм тэмдэг нь эмчилгээ, шим тэжээлийн эерэг үр дүнтэй болохыг илэрхийлнэ. Голдуу ардын уламжлалт практикт олон зуун жилийн турш өргөн хэрэглэгддэг туршлагатай. Туршилтын амьтан дээр судлагдаж сайн нь тогтоогдсон. Өчигдрийн ардын эмчилгээнд хэрэглэдэг байсан эмийн ургамал өнөөдөр шинжлэх ухаанаар нотлогдсон эмчилгээ болдог гэдгийг санаандаа авбал зохино.

  • Ийм тэмдэг нь тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх үед, ялангуяа удаан хугацаагаар хэтрүүлэн хэрэглэх үед зарим тохиолдолд үүсэж болзошгүй гаж нөлөөг илэрийлнэ.

  • Ийм тэмдэг нь эмчээр оношлогдсон өвчин, зовуурийн үед тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх нь зохимжгүй гэдгийг илэрхийлнэ.

« Буцах
Дарьганга ургамал Дарьганга ургамал
(эмийн ургамлын альбом – лавлах)

Сүүлд нэмэгдсэн

Шинэ мэдээнд бүртгүүлэх

Undguvch uilanhaitah hamshinj (UUH buyuu PCOS) - Undsen shinj temdeg: Undguvchnii gurvan turliin uilanhai baidag. 1/ Follikuli helber: Ene helbert undgun es “savnaasaa” garch chadahgui bolj ter ni uilanhai bolno. Sariin yum aldagdana, belgiin daraa tsusarhag yum garna, sariin yumtai holboogui tsus garna, hevliigeer huchtei genet uvdunu. 2/ Endomyetriodnii helber: Uragtsag uusch ter ni utgun har tsusaar duurne. (“chocolate cysts”) Hevliigeer huchtei genet uvdunu, ene uvdult ni nuruunii dood heseg, biyeiin dood heseg, guya ruu uye uye zuulun chiglej uvdunu, sariin yum iheer irne, tolgoi uvdunu, baruun, zuun undguvchun tus gazar emzeglene. 3/ Dyermiodnii helber: Ene helberiin uyed uilanhain ed es mash hatuu burhevcheer uusgegddeg tul amarhan shimegddeggui. Sariin yum uvduj, iheer irne, sariin yumnii hoorond tsus garna, deerhiin adil hevliigeer uvdunu. Bainga sheemeer sanagdaj, shees dutuu garsan yum shig sanagdana. Zarim tohioldold buuljis tsutgana, buuljinu. DARAAH 8 ZUILD ONTSGOI ANHAARAH. UUND: 1             “Omyega-6” hagas ul hanasan uuh tosoos zailhiih;  Urgamliin tos, gazriin samar, shar buurtsgiin tos, margarin idehgui baih. Nargil modnii tos, tsutsgiin tos, oliviin tos, zagasnii tos / Omyega-3/ hereglej baih. 2             YAlanguyaa tsagaan buteegdehuunees zailhiih esvel mash baga ideh. Uund buudain deed gurliin buteegdehuun, saahar, uuh tos, davs, tsagaan budaa orj bna. CHadval neg sar buudai amsahgui baih /trial off/. 3             Kafyeinaas zailhiih. Uunii orond altantovch, batrash, buurulzguniin navch, lavandir zereg kofyeingui urgamal uuj baih. 4             Eldev hor, himiin buteegdehuunees zailhiih. Jiremseltiig zosoogch em uuhgui baih. 5             Sain untaj amarch baih. 6             Dasgal hudulguun, biyeiin tamir hiij baih. Usand seleh. Gunzgii amisgaa avch baih gem met. Byasalgald yavah. 7             Targalahgui baih. 8             Buhel uriin taria, huluu, maalinga, narantsetsgiin ur idej baih. Us sain uuh. Zambaraagui uuruur helvel, yamar neg huvaarigui hool idehgui baih. Hool und: Hool undaa sain zohitsuulah ni neg nomyeriin emchilgee yum. Isleg ihtei hool ideh /burjgar baitsaa, tsetsegt baitsaa, buurunhii baitsaa/, huren manjin, luuvan, artishok, nimbeg, bagvaahai /eleg tsevershuulegch hool/, yargai zagas, belcheeriin uhriin mah, songino, sarmis, humuul /huhertei tul eleg tsevershuuldeg/, nimbeg, esgesen hool /guunii airag, kimchi, tarag, alimnii esgesen ohi/, jims, hunsnii nogoo, tsagaan gaa, shar gaa idej baih. Amindem, erdes bodis: Magni, “V”, “YE” amindem. - Ene zoviur emgeg ni daraahi nuhtsluuded uuseh magadlaltai. - Ajil, amraltiin deglem aldagdah - Arhag stryess - Bambai bulchirhainii daavriin iluudel (BBDI) - Biyeiin shingeniig shultjuuleh (surug PRAL: huchilleg ihdeh emgeg) - Buurnii deed bulchirhainii sulidaa (BDBS) - Ger buliin udamshil - Jiremseltiin esreg daavriin em uuh - Iod ba iod dutliin emgeg (IDE) - Hyamarsan gedesnii emgeg (IBS) - SHaltgaangui turah - Elegnii arhag urevsel - Elegnii dutagdal - Elegnii uuhshilt (ElU) - Elegnii uil ajillagaa dogoldoh - Eruul bus hoollolt (buruu hoollolt) - Ene zoviur emgegiin uyed daraahi gol shinj temdeg, simptomuud ilerdeg. - Alaglai - Amarhan jiremslehgui baih - Androgyenii iluudel (AI) - Aris harlah - Aris, us toslog boloh - Arisand huhulgur urgah - Arisnii har tolbo, nasnii tolbo - Bambai bulchirhainii bahluur (bambai bulchirhai tomroh) - Bambai bulchirhainii daavriin dutal (BBDD) - Bodisiin soliltsoonii hamshinj (BSHSH buyuu MetS) - Belgiin uyed uvduh - Beleg erhtnii heluu havdaj tomroh - Gedes duureh - Darhlaanii shaltgaant bambain Hashimoto urevsel - Zurh sudasnii uvchin (ZSU) - Zurhnii hem turgeseh - Zurheer hatguulah buyuu zurhnii bah - Ideet batga shovil, yum tuurah - Insulin dujrul - Insulinii iluudel - Kortizol daavar (stryessiin daavar) - Lyutyeinii daavar het iheer yalgarah (LH) - Undguvchuu avahuulah - Progyestyeronii homsdol (PH) - Prolaktin daavriin iluudel - Sariin yum alga boloh - Sariin yum baga atlaa sunjirch ireh - Sariin yum iheer ireh - Setgel gutral - Setgel zovnil (setgel tugshuur) - Setgeleer unah - Targalalt (turaah) - Tyestostyeron (styeroidiin daavar) - Tolgoi ergeh daivah - Umai jijigreh - Umain gadnah jiremselt - Umain salstiin hort havdar - Umain hort havdar - Untaj baihdaa amisgal ni zogsoh (OSA) - Urag zulbah - Us halzrah - Havagnah - Hodood gedes ungurgui, siimhii boloh (HGUB) - Huh jijigreh, huhuur emzegleh - Huhnii hort havdar - Hevlii, tsaviar uvduh - Hevliin hundii usjih - TSatgalan medremj turuuleh (lyeptin yalgaruulah) - TSus aldah, goojih, tsus goojimtgoi - TSusan dah saahar (glyukoz) ihdelt (gipyerglikyemi) - TSusan dahi holyestyerin, triglitsyerid ihdelt - TSusnii daralt ihdeh (TSDI) - CHihriin shijingiin hev shinj-1, 2 (CHSHHSH) - SHees uvduj garah - Emegteichuudiin urguidel - Emegteichuuded eregtei helbereer us urgah - Erchuud lugaa adil halzrah - Estrogyen, progyestyeronii haritsaa aldagdah (EPHA buyuu Pg/E2 ) - Estrogyenii davamgailal (EsD) - YAsnii siiregjilt - Emiin undsen uildeluudiig daraahi jagsaaltaar haruul'ya. - Lyutyeinii daavriig buuruulah (LH) - Heregleh, es heregleh buteegdehuunuud - Ajgiin tsomog - Alirsnii tsomog - Altantovchiin tsomog - Amyerik odoi dalduu mod - Arvain nogoon nahia - Bagvaahainii isgesen handmal - Badaanii tsomog - Bivlentsriin tsomog - Buurulzguniin isgesen handmal - Buurulzguniin tsomog - Bungiin tsahildagnii gdh, undes - Burgasnii tsomog - Buutsainii tsomog - Berishiin tsomog - Vansemberuunii tsomog - Galuun gichgene - Galuun tavgiin tsomog - Gandbadraanii isgesen handmal - Gachuur - Guzeelzgeniin tsomog - Dalain baitsaa - Dalain baitsaanii tsomog - Dalain bor zamag - Dalivsiin tsomog - Doshontsgiin tsomog - Durvulsun mugez /ryegombo/ - Durvun navchit saraalj - Javhaalag bashir (yumduujin) - Zadiin tsomog - Zajiluurganiin tos - Zanguunii tsomog - Zuun nast (zuunnast) - Zelen zanguu - Ilden iguushingiin navch - Ih dalivs - Ih zuliin tsomog - Ih shuudergene - Maalingiin ur, tos - Maalingiin tsomog - Mangostinii ur jims - Maralzganiin tsomog - Moilnii tsomog - Munhtsetsgiin tsomog - Mugvaa - Muhar tsagaan - Mugziin tsomog - Nargil modnii samar (tos, zuulun ediin zorgodos) - Nars (shilmuus) - Narsnii toosontsortoi nahia, shilmuus - Niguursiin tsomog - Oliviin tsomog - Olivtoi shuudergeniin tos - Ongol muugnii tsomog - Pagdgar badaan - Pallasiin suut uvsnii navch, undes (EFS) - Rozmarinii tsomog - Saaral nurges - Saraaniin tsomog - Sahalinii buurulzgunii navch, ur jimsgene - Sibiri toshlog barbaris - Sibiri tsuldegnuur (undes) - Tarimal gonid - Tarniin tsomog - Tom tsuldmeg muug - Toshlognii tsomog - Tulugchiin tsomog - Turchaninoviin yargui - Temeeljiin uriin tos - Ulaaganiin tsomog - Ulaan tes - Ulaan tesiin jimsnii tsomog - Ulaan unagan turuu (tsetseg, navch: baavgain chih) - Ulaan chavganii ur jims - Uliangariin tsomog - Urt navchit gandbadraa - Usan uzmiin uriin tos - Unegen suulhei lider - Uhriin nudnii tsomog - Halgainii tsomog - Hoshuu tarianii tsomog - Humsantsetsgiin tos - Humsantsetseg - Hunchiriin tsomog - Husnii nahia, navch, holtos - Hushganii samriin yas, tusgaarlagch haalt - Hushnii koktyeili - TSagaan halgainii tsomog - TSainii shimers - TSargas - TSahildagnii tsomog - TSoorgono - TSoorgoniin tsomog - TSusiin tsomog - TSegtsuuheinii tsomog - CHiher uvs - CHiher uvsnii tsomog - CHoniin hel (tom navchit degd) - CHoniin helnii tsomog - CHudurguniin tsomog - SHantsnii tsomog - SHar gaanii undes - SHoshloirhog hoshoongor - SHuudergeniin tsomog - Egel tulugch uvs - Egel hahuuna - Emiin altantovch - Emiin bagvaahainii undes, navch - Emiin rozmarin - Erdeneshishiin tsomog - YUngariin tos - YAlguun tseeniin undes, sogoon sav - YAnshuinii tsomog - YArguinii tsomog - Iim temdeg ni emchilgeenii undur ur duntei buguud erdem shinjilgeenii turshilt, sudalgaagaar notlogdson bolohiig ilerhiilne. - Iim temdeg ni hunii biyed sain nuluutei gedeg ni sudalgaagaar notlogdson. Gehdee buhel urgamliin huvid avch uzvel 3 odtoi buteegdehuuniig arai guitsehgui aj. - Iim temdeg ni emchilgee, shim tejeeliin eyereg ur duntei bolohiig ilerhiilne. Golduu ardiin ulamjlalt praktikt olon zuun jiliin tursh urgun hereglegddeg turshlagatai. Turshiltiin amitan deer sudlagdaj sain ni togtoogdson. Uchigdriin ardiin emchilgeend heregledeg baisan emiin urgamal unuudur shinjleh uhaanaar notlogdson emchilgee boldog gedgiig sanaandaa avbal zohino. - Iim temdeg ni tuhain buteegdehuuniig heregleh uyed, yalanguyaa udaan hugatsaagaar hetruulen heregleh uyed zarim tohioldold uusej bolzoshgui gaj nuluug ileriilne. - Iim temdeg ni emcheer onoshlogdson uvchin, zovuuriin uyed tuhain buteegdehuuniig heregleh ni zohimjgui gedgiig ilerhiilne. - Odoi hargana (altan hargana: holtos, undes, tsetseg) - Gashuun gua (MC: jimsgene, nahia, navch, ur, undes) - Intooriin tos - Sibiri serhelig (undes, gdh: asganii bambai) - Jijig navchit dalan halis (muchir, tsetseg, navch, holtos) - Degdgeniin tsomog - Udvalnavchit tavilganiin tsetseg, navch - Holbogch ediin autoimmun uvchluluud (AuIU buyuu AICTDs) - Nangiad galgana (baga galgana buyuu “amidraliin amtlagch”)