Бамбай булчирхайны дааврын илүүдэл (ББДИ)

Hyperthyroidism (english)
Гипертиреоз (Базедовая болезнь) (ру́сский)

Бамбай булчирхайны хордлогот бахуу буюу аутодархлааны өвчин эсвэл Грейвсийн өвчин

Оношлогооны энгийн ардын бор арга:

1/ Otto Broda Barnes-ын арга: Халуунаа үзэхэд 36,5-аас бага байвал ББДД, 36.8-аас дээш байвал ББДИ /бамбайн хордлого буюу гипертиреоз/ болж бна гэж үздэг аж. Гагцхүү 3 өглөө үзэж халуунаа тэмдэглэх хэрэгтэй.

2/ Йодоор зурах арга: Йодын 3-5% уусмалаар тор зурж ББДИ эсвэл ББДД-ын аль нь болохыг ардын аргаар тодорхойлж болно. Тохой, шилбэ, хавирга, хөлийн ул зэрэг нимгэн арьсан хэсэгт 5см2 хэмжээний йодын уусмалаар түрхэхэд 2 цагийн дотор эсвэл заримдаа бүр 20 минутын дотор алга болвол ББДД-тай бна, 2-4 цагийн дотор алга болвол йодын хэрэгцээтэй бна, 4 цагаас илүү удаан хугацаанд байж байвал ББДИ-тэй гэж үздэг аж.

Хоол унд: Уураг ихтэй хоол хэрэглэнэ. Тараг их сайн гэнэ. Бүхэл үрийн гурил, хошуу тариа, сагадай будаа, шинэ ургацын хүнсний ногоо, нэрс, интоорын жимс, шар буурцаг, бууцай, цэцэгт ба бөөрөнхий байцаа /түүхийгээр нь идвэл бүр сайн аж/, туурам ба туурмын навч, шар манжин, лийр, тоорын жимс, улаан лооль, оливын тос, шанц модны холтос, зэрлэг хахууна, хар перец, загас, гахай, тахианы мах, өндөг хэрэглэнэ.

Эстрогенээ бууруулахын тулд шар буурцаг, маалингын тос, үр, наранцэцгийн үр, түрэг шош, вандуй зэрэг байгалийн эстроген бүхий ургамал, хүнсний ногоо хэрэглэх. Гэхдээ бамбай булчирхайн өвчтэй бол эдгээрээс болгоомжтой хэрэглэх хэрэгтэй. Учир нь, эдгээр хоол хүнсэнд байгаа “гейтроген” хэмээх бодис нь бамбай булчирхайн үйл ажиллагаатай зөрчилдөх магадлалтай. Энэ бодисын үйлдэл чанахад алга болохгүй тул бамбай булчирхайн эмээс 2 цагийн зайтай идэж байвал зохино.

Аминдэм, эрдэс бодис: ББДИ: төмөр, “Д-3”, “Е”, “В” аминдэм. “Е” аминдэм нь зүрхий хэм алдагдахаас сэргийлнэ. Энэ нь оливийн тос, маалинганы үрэнд бий. Омега-3 өөх тос /загас, маалингын үр, тос/

Сувиллын чанартай зөвлөмж (Treatment strategy-TS): Бамбай булчирхайны дааврын илүүдлийн үеийн эмчилгээ, сувилгаа нь шээс туух, тунгалгын эд эс, судал, цусаа цэвэршүүлэх, уураг тархины цусан хангамжийг сайжруулах, тайвшруулах /долоогоно/, тамир тэнхээ оруулах /чихэр өвс, дөрвөлсөн мүгэз, могойн идээ, хунчир/, зүрхний хэмийг удаашруулах, хөлрөхийг намжаахад чиглэгдэнэ.

Бамбай булчирхайн дааврын эмийг огцом зогсоож болохгүй. Эмийн ургамал уухын өмнө ББД-аа шинжлүүлэх хэрэгтэй. Ургамал уугаад 3 сар болоод дахин шинжлүүлнэ. Дааврын өөрчлөлт удаан хугацаанд явагддаг тул шууд хурдан хугацааанд огцом үр дүн гарна гэж хүлээх хэрэггүй.

Цус, элэг, тунгалгын эд эс, гэдэсээ цэвэршүүлэх хэрэгтэй. Сайтаас “элэг бохирдсон”, “элэг бөглөрсөн” гэдгийг уншина уу.

ББДИ-д зүү болон бясалгал, йога, гүнзгий амьсгаа авах, иллэг, дасгал, биеийн тамирын эмчилгээ үр дүнтэй гэж үздэг. Унтахдаа өндөр дэр тавивал сайн. Хоолойн дээрээ мөсөөр жин тавивал үрэвсэл буурна.

Европын эмнэлэгийн практикт голдуу стеройдын эм /methimazole/ уулгадаг, тэрээр үр дүнгүй болвол цацраг идэвхит йодын эмчилгээ эсвэл хагалгаа хийнэ.

Зайлсхийвэл зохих зүйлс: Йодын бэлдмэл, хиам, далайн хоол, сүү, буудайн дээд гурилын бүтээгдэхүүн, саахар, хиймэл саахар /”aspartame” хэмээх йод агуулсан бодистой байдаг/, өтгөн ногоон цай, кофе, амтлагчууд, согтууруулах ундаа.

Ямар нэг эм ууж байгаа бол түүнийгээ эмчдээ мэдэгдэх хэрэгтэй.

Дараах эмээс зайлсхийх эсвэл багасгах хэрэгтэй. Үүнд:

Medications that can disrupt thyroid function include: antacids (aluminum hydroxide containing antacids), antibiotics and antifungals (sulfonamides, rifampin, keoconazole), antidepressants, anti-diabetics (Orinase, Diabinese), anti-arrhythmia medications (Cordarone, Inderol, Propanolol, Regitine, etc.), aspirin, birth control pills, cholesterol lowering medications (Colestid, Atromid, Locholest, Questron), Coumadin and other blood thinning agents, diuretics (Lasix), pain medications (morphine, Kadian, MS contin, etc.), hormone replacement therapy (Premarin, anabolic steroids, growth hormone, etc.), psychoactive medications (Lithium, Thorazine, etc.), steroids (especially cortisone and prednisone), and stimulants (amphetamines).

Болзошгүй учир шалтгаанууд, эрсдэлт хүчин зүйлс

Энэ зовиур эмгэг нь дараахь нөхцлүүдэд үүсэх магадлалтай.

Ауто дархлааны шалтгаант бамбай булчирхайны Хашимото үрэвсэл
Бамбай булчирхайн зангилаа үүсэх
Биеийн шингэнийг шүлтжүүлэх (сөрөг PRAL: хүчиллэг ихдэх эмгэг)
Бөөрний дээд булчирхайны гэмтэл (хоргүй хавдар)
- бөөрний дээд булчирхайны үйл ажиллагаа муудах
Гэр бүлийн удамшил
Дааврын өөрчлөлт, тэнцвэр алдагдах (ДӨТА)
- бамбай булчирхайны
Донтуулагч хоол хүнс, сэргээш
- ихээр хэрэглэх
Йод дутагдах эсвэл илүүдэх
- илүүдэх: IIH, iodine-induced hyperthyroidism
Наранд түлэгдэх, наранд цохиулах
- Наранд биеэ хэт их шарах
Өнчин тархины өвчин
- хавдар
Тунгалгын эд эс, судал бохирдох
Хоолны хэт дуршил
Хумсны мөөгөнцөр
Цус бохирдох
Шээс, бэлгийн замын халдварт өвчин (ШБЗХӨ)
Элэг цэвэршүүлэх (элэг бохирдох)
- элэг бохирдох

Үндсэн зовуурь, шинж тэмдэг (болзошгүй хожмын үеийн)

Энэ зовиур эмгэгийн үед дараахь гол шинж тэмдэг, симптомууд илэрдэг.

Зохимжтой ба зохимжгүй бүтээгдэхүүн

Хэрэглэх, эс хэрэглэх бүтээгдэхүүнүүд

Эх сурвалж

Fundamentals of Naturopathic Endocrinology Michael Friedman, ND Muskeegee 2014
rpmp.ru
sibir.kz
“Бабушкины рецепты” сонин, №34 /390/ Август 2009
www.naturalnews.com
terrainwellness.com

Тэмдэглэгээний утга

Ийм тэмдэг нь эмчилгээний өндөр үр дүнтэй бөгөөд эрдэм шинжилгээний туршилт, судалгаагаар нотлогдсон болохыг илэрхийлнэ.
Ийм тэмдэг нь хүний биед сайн нөлөөтэй гэдэг нь судалгаагаар нотлогдсон. Гэхдээ бүхэл ургамлын хувьд авч үзвэл 3 одтой бүтээгдэхүүнийг арай гүйцэхгүй аж.
Ийм тэмдэг нь эмчилгээ, шим тэжээлийн эерэг үр дүнтэй болохыг илэрхийлнэ. Голдуу ардын уламжлалт практикт олон зуун жилийн турш өргөн хэрэглэгддэг туршлагатай. Туршилтын амьтан дээр судлагдаж сайн нь тогтоогдсон. Өчигдрийн ардын эмчилгээнд хэрэглэдэг байсан эмийн ургамал өнөөдөр шинжлэх ухаанаар нотлогдсон эмчилгээ болдог гэдгийг санаандаа авбал зохино.
Ийм тэмдэг нь тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх үед, ялангуяа удаан хугацаагаар хэтрүүлэн хэрэглэх үед зарим тохиолдолд үүсэж болзошгүй гаж нөлөөг илэрийлнэ.
Ийм тэмдэг нь эмчээр оношлогдсон өвчин, зовуурийн үед тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх нь зохимжгүй гэдгийг илэрхийлнэ.