Царсан гүүн хөх
(цэцэг, навч)
Эрсдэлгүй хэрэглэх арга: 1-2 амны хоолны халбагыг 350 мл усанд хийж зөөлөн гал дээр 3-4 минут буцалгаад 1-2 цаг хандалж, шүүнэ. Өдөрт 100 мл-аар хоолноос өмнө 2-3 удаа ууна.
Нэг удаагийн сувилгаа: 21-28 хоног. Завсарлага: 14 хоног.
Амталгаа: Усан ханд нь бор шаргал өнгөтэй, үл ялиг гашуун амттай, элдэв үнэргүй.
Эмийн үйлдэл
Эмийн үндсэн үйлдэлүүдийг дараахь жагсаалтаар харуулъя.
Агчилт тавиулах
Ацинетобактер баумани нянгийн халдвар
Бие махбодыг хүнд өвчний дараа түргэн тэнхрүүлэх
Биеийн шингэнийг шүлтжүүлэх (сөрөг PRAL: хүчиллэг ихдэх эмгэг)
Дархлаа тэтгэх
Залуужуулах (бие, цус, сэтгэл, арьс хөгшрөлтийг удаашруулах)
Клебсиелла пневмони нянгийн халдвар
Мөөгөнцөр Кандида албиканс
Мэдрэл дэмжих, хамгаалах
Ой санамж, ой тогтоолт сайжруулах
Өвдөлт намжаах
Тайвшруулах
Таргалалт (тураах)
Үл исэлдүүлэх
Үрэвсэл дарах (С реактив уургийг бууруулах: CRP, IL-6)
Халуун бууруулах
Ханиалга намжаах
Харшил намжаах
Химийн эмчилгээний хор, цацраг идэвхит бодис гадагшлуулах
Хоолны дуршил оруулах
Хоолны шингэц сайжруулах
Хордлого тайлах
Хорт хавдарыг боймлох
Хуримтлагдсан өөх тос шатаах
Цөс хөөх
Цус тогтоох
Цус төлжүүлэх (улаан, цагаан эс, тромбоцит)
Цус шингэрүүлэх
Цусны нөжрөлийг бууруулах, задлах
Цусны эргэлтийг сайжруулах
Шимэгч гадагшлуулах
Шээс туух
Элэг хамгаалах
Элэгийг эмийн хордлогоос хамгаалах
Эм, ялзмаг хор гадагшлуулах
Эхэс шавхрага гадагшлуулах
Зохимжтой ба зохимжгүй хэрэглээний заалт
Дараах зовуурь эмгэгт хэрэглэх ба эс хэрэглэх болой.
Эх сурвалж
Encyclopedia of Mongolian Medicinal Plants by B.Boldsaikhan, 2500 жилийн өмнөөс судраар дамжсан биомэдээлэл, Тэргүүн дэвтэр, Түвэд-Латин-Монгол-Орос, Шүүн ариутгасан доктор (Sc.), проф. Ч.Санчир, Улаанбаатар, 2004
У.Лигаа “Монголын уламжлалт эмнэлэгт эмийн ургамлыг хэрэглэх арга ба жор”, /Тэргүүн боть/, ЭМЯ, Монголын бурхан шашны төв Гандан Тэгчинлин хийд, Улаанбаатар, 1996
Prescription for Herbal Healing, An Easy-to-Use A-to-Z Reference to Hundreds of Common Disorders and Their Herbal Remedies, 2002, USA
Каталог продукции компаний “Coral Club International” и “Royal Bodycare” (RBC), 2005
James A. Duke, Ph.D. Author of the Million-Copy Bestseller The Green Pharmacy Herbal handbook, Rodale Reach, USA, 2000
U.Ligaa “Medicinal Plants of Mongolia Used in Mongolian Traditional Medicine”, 1994.
Краткая энциклопедия лекарственных растений, Гитун Т.В., Киселенко Т.Е., Ростав-на-Дону, “Феникс”, 2005
Ц.Хайдав Лекарственные растения в Монгольской медицине, Госиздательство, Улан-Батор, 1985.
М.А.Гриневич “Информационный поиск перспективных лекарственных растений” Опыт изучения традиционной медицины стран Восточной Азии с помощью ЭВМ, Ленинград, “Наука”, Ленинградское отделение, 1990
Геннадий Малахов, “Как излечить 200 самых распространенных болезней”, Генеша, Издательство “Сталкер”, Донецк, 2004
Handbook of Medicinal Herbs James A. Duke With Mary Jo Bogenschutz-Godwin Judi duCellier Peggy-Ann K. Duke
Анагаах арга билиг /Эрүүл аж төрөх ёсны мэдээлэл, сурталчилгааны сонин/, 2008 он, №09
www.activeclub.com.ua
www.st-medifarm.ru
orthilia.ru
en.wikipedia.org
www.taiga.etnoshop.net
www.researchgate.net
www.livestrong.com
paganpages.org
altmedicine.about.com
www.webmd.com
www.medherb.ru
sci-hub.se
www.cje.net.cn
www.sciencedirect.com
www.researchgate.net
bmcbiol.biomedcentral.com
portal.num.edu.mn
www.plantarium.ru
Тэмдэглэгээний утга
TSarsan guun huh - (tsetseg, navch)
Ersdelgui heregleh arga: 1-2 amnii hoolnii halbagiig 350 ml usand hiij zuulun gal deer 3-4 minut butsalgaad 1-2 tsag handalj, shuune. Udurt 100 ml-aar hoolnoos umnu 2-3 udaa uuna.
Neg udaagiin suvilgaa: 21-28 honog. Zavsarlaga: 14 honog.
Amtalgaa: Usan hand ni bor shargal ungutei, ul yalig gashuun amttai, eldev unergui. - Emiin undsen uildeluudiig daraahi jagsaaltaar haruul'ya. - Agchilt taviulah - Atsinyetobaktyer baumani nyangiin haldvar - Biye mahbodiig hund uvchnii daraa turgen tenhruuleh - Biyeiin shingeniig shultjuuleh (surug PRAL: huchilleg ihdeh emgeg) - Darhlaa tetgeh - Zaluujuulah (biye, tsus, setgel, aris hugshrultiig udaashruulah) - Klyebsiyella pnyevmoni nyangiin haldvar - Muuguntsur Kandida albikans - Medrel demjih, hamgaalah - Oi sanamj, oi togtoolt saijruulah - Uvdult namjaah - Taivshruulah - Targalalt (turaah) - Ul iselduuleh - Urevsel darah (S ryeaktiv uurgiig buuruulah: CRP, IL-6) - Haluun buuruulah - Hanialga namjaah - Harshil namjaah - Himiin emchilgeenii hor, tsatsrag idevhit bodis gadagshluulah - Hoolnii durshil oruulah - Hoolnii shingets saijruulah - Hordlogo tailah - Hort havdariig boimloh - Hurimtlagdsan uuh tos shataah - TSus huuh - TSus togtooh - TSus tuljuuleh (ulaan, tsagaan es, trombotsit) - TSus shingeruuleh - TSusnii nujruliig buuruulah, zadlah - TSusnii ergeltiig saijruulah - SHimegch gadagshluulah - SHees tuuh - Eleg hamgaalah - Elegiig emiin hordlogoos hamgaalah - Em, yalzmag hor gadagshluulah - Ehes shavhraga gadagshluulah - Daraah zovuuri emgegt heregleh ba es heregleh boloi. - Bugshuulge haniad - Bronhit - Dood zamiin emgeg (tuvunhi, muguursun hooloi, uushignii urevsel) - Koronavirusiin uvchin Kovid-19 - Tomuu - Uushginii urevsel (hatgaa) - Haluurah - Hooloi uvduh - Hooloinii angina - Amitan, shavijind hazuulah - Arisnii namars - Ideet batga shovil, yum tuurah - Medreliin garaltai arisnii harshil - Tulenhii - Ulaan esergene - CHoniin hurvush - Uushginii astma - Herleg tust uyenii urevsel, uye much uvduh - CHihriin shijingiin hev shinj-1, 2 (CHSHHSH) - Zurh delseh - Zurh sudasnii uvchin (ZSU) - Zurh sulidliin hamshinj - Zurhnii hem aldagdah - Zurhnii hem turgeseh - Zurhnii shigdees (zurhnii bulchingiin uhjil) - Zurheer hatguulah buyuu zurhnii bah - Taraaguur sudas toston hatuurah - Tarhinii sudasnii tsusan hangamjiin aldagdliin uvchluluud (CVD) - Hamraas tsus garah - TSus aldah, goojih, tsus goojimtgoi - TSus bagadalt - TSusnii daralt ihdeh (TSDI) - TSusnii ulaan esiin myetallt uurag nemegduuleh - TSusnii hort havdar (tsagaan buumtuh) - Ajliin don - Arhag stryess - Arhinaas garah - Gar, hul chichreh, salgalah - Dontoh uvchin - Zahiin medreliin sistyemiin uvchluluud - Zunugluh buyuu Alitshaimyeriin uvchin - Martamhai boloh, oi sanamj (oi togtoolt) muudah, aldagdah - Medrel doroitliin uvchluluud (MDU buyuu NDs) - Medrel sulidliin hamshinj (MSHSH) - Medreliin garaltai uvdultuud - Medreliin yadargaa - Noirguidel - Noirmogloh - Nudnii salstiin urevsel - Nuurnii medreliin saajilt - Salgalah uvchin - Setgel zovnil (setgel tugshuur) - Setgen bodoh chadvar buurah - Tolgoi uvduh, duireh - Tolgoi ergeh daivah - Unadag uvchin - Uhaan balartah - CHih shuugih - Jiremsen eh - Sariin yum uvduj ireh (PMS) - Huhuul eh - Buurnii urevsel - Buuruur hatguulah - Buduun gedesnii urevsel - Gedes guilgeh, uvduh - Tuhain buteegdehuund het medremtgii uyed - Turuu bulchirhainii hort havdar - Havagnaj, buuruur uurgaa aldah - Hodood gedseer hatguulah - Hodood gedes hyamrah - Hodoodnii urevsel - Hunsnii harshil - TSusnii huudii, elegnii urevsel - TSusnii huudiin urevsel - TSusan suulga - SHar tailah, arhinii hordlogo gargah - Eleg, tsusnii huudiin urevsel - Elegnii dutagdal - Elegnii uuhshilt - Elegnii hatuural - Elegnii hort havdar - Em uuj esvel taria hiilgej baigaa (emiin gaj nuluu) - SHud uvduh - Iim temdeg ni emchilgeenii undur ur duntei buguud erdem shinjilgeenii turshilt, sudalgaagaar notlogdson bolohiig ilerhiilne. - Iim temdeg ni hunii biyed sain nuluutei gedeg ni sudalgaagaar notlogdson. Gehdee buhel urgamliin huvid avch uzvel 3 odtoi buteegdehuuniig arai guitsehgui aj. - Iim temdeg ni emchilgee, shim tejeeliin eyereg ur duntei bolohiig ilerhiilne. Golduu ardiin ulamjlalt praktikt olon zuun jiliin tursh urgun hereglegddeg turshlagatai. Turshiltiin amitan deer sudlagdaj sain ni togtoogdson. Uchigdriin ardiin emchilgeend heregledeg baisan emiin urgamal unuudur shinjleh uhaanaar notlogdson emchilgee boldog gedgiig sanaandaa avbal zohino. - Iim temdeg ni tuhain buteegdehuuniig heregleh uyed, yalanguyaa udaan hugatsaagaar hetruulen heregleh uyed zarim tohioldold uusej bolzoshgui gaj nuluug ileriilne. - Iim temdeg ni emcheer onoshlogdson uvchin, zovuuriin uyed tuhain buteegdehuuniig heregleh ni zohimjgui gedgiig ilerhiilne. - Noryepinyefrin (noradryenalin) daavar - Urgust samarhai - Hunsnii seveg zarmiin shosh - Fitostyerol (PS) - Pomyelo jims (tom bersuut jurj) - Oliviin tsomog - Pyekan samar, tos - Luu ur jims - Zes (Cu) bichil erdes bodis - Mangostinii ur jims
xs
sm
md
lg