Хэвтээ дэгд

Wild Gentian (english)
Горечавка лежачая (ру́сский)
Gentiana decumbens fil. (latīna)

Эрсдэлгүй хэрэглэх арга: Цэцэг, навч, үндэс: 1-2 амны хоолны халбагыг 350 мл усанд хийж, 2-3 минут буцалгаад, 2 цаг хандалж, шүүнэ. Өдөрт 30-100 мл-аар хоолноос нэг цагийн өмнө 3 удаа ууна.

Нэг удаагийн уулт: 21-30 хоног, завсарлага: 7-14 хоног.

Шавших, угаах, амаа зайлах, бургуй болон бигнүүр тавих хэлбэрээр хэрэглэж болно.

Ургамлын амталгаа: Усан ханд идээшмэл нь хар хүрэн өнгөтэй, тунгалаг, цай лугаа адил амттай, элдэв үнэргүй.

Эмийн үйлдэл

Эмийн үндсэн үйлдэлүүдийг дараахь жагсаалтаар харуулъя.

• Алтлаг стафилококкийн нянгийн халдвар
• Амьсгалын замын олон цөмт ганц эст вирүсийн халдвар (RSV)
• Бациллы бүлгийн нянгийн халдвар
• Биеийн шингэнийг хүчиллэг болгох (эерэг PRAL)
• Биеийн шингэнийг шүлтжүүлэх (сөрөг PRAL: хүчиллэг ихдэх эмгэг)
• Дархлаа тэтгэх
• Ногоон идээт савханцрын нянгийн халдвар
• Нойр булчирхай хамгаалах
• Өвдөлт намжаах
• Таргалалт (тураах)
• Үл исэлдүүлэх
• Үрэвсэл дарах (С реактив уургийг бууруулах: CRP, IL-6)
• Халуун бууруулах
• Ходоодны хүчиллэгийг нэмэгдүүлэх
• Хоолны дуршил оруулах
• Хоолны шингэц сайжруулах
• Хордлого тайлах
• Цөс хөөх
• Цусны эргэлтийг сайжруулах
• Шарх эдгээх
• Шимэгч гадагшлуулах
• Шээс туух
• Элэг хамгаалах
• Эшерихийн савханцар буюу гэдэсний нянгийн халдвар (Е-коли)

Зохимжтой ба зохимжгүй хэрэглээний заалт

Дараах зовуурь эмгэгт хэрэглэх ба эс хэрэглэх болой.

Эх сурвалж

• Encyclopedia of Mongolian Medicinal Plants by B.Boldsaikhan, 2500 жилийн өмнөөс судраар дамжсан биомэдээлэл, Тэргүүн дэвтэр, Түвэд-Латин-Монгол-Орос, Шүүн ариутгасан доктор (Sc.), проф. Ч.Санчир, Улаанбаатар, 2004
• Ц.Хайдав Лекарственные растения в Монгольской медицине, Госиздательство, Улан-Батор, 1985.
• Н.И.Даников Ваш травник, Сверхпростые рецепты оздоровления, “РИПОЛ классик”, Москва, 2007
• James A. Duke, Ph.D. Author of the Million-Copy Bestseller The Green Pharmacy Herbal handbook, Rodale Reach, USA, 2000
• Prescription for Herbal Healing, An Easy-to-Use A-to-Z Reference to Hundreds of Common Disorders and Their Herbal Remedies, 2002, USA
• pmc.ncbi.nlm.nih.gov
• www.rxlist.com
• www.drugs.com
• www.ebsco.com
• kiberis.ru
• www.greeninfo.ru
• www.plantarium.ru
• ru.wikipedia.org
• ojs.scipub.de
• paleo.ac.mn
• www.mongolmed.mn
• sudalgaa.gov.mn
• www.plantarium.ru

Тэмдэглэгээний утга

• 

  Ийм тэмдэг нь эмчилгээний өндөр үр дүнтэй бөгөөд эрдэм шинжилгээний туршилт, судалгаагаар нотлогдсон болохыг илэрхийлнэ.

• 

  Ийм тэмдэг нь хүний биед сайн нөлөөтэй гэдэг нь судалгаагаар нотлогдсон. Гэхдээ бүхэл ургамлын хувьд авч үзвэл 3 одтой бүтээгдэхүүнийг арай гүйцэхгүй аж.

• 

  Ийм тэмдэг нь эмчилгээ, шим тэжээлийн эерэг үр дүнтэй болохыг илэрхийлнэ. Голдуу ардын уламжлалт практикт олон зуун жилийн турш өргөн хэрэглэгддэг туршлагатай. Туршилтын амьтан дээр судлагдаж сайн нь тогтоогдсон. Өчигдрийн ардын эмчилгээнд хэрэглэдэг байсан эмийн ургамал өнөөдөр шинжлэх ухаанаар нотлогдсон эмчилгээ болдог гэдгийг санаандаа авбал зохино.

• 

  Ийм тэмдэг нь тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх үед, ялангуяа удаан хугацаагаар хэтрүүлэн хэрэглэх үед зарим тохиолдолд үүсэж болзошгүй гаж нөлөөг илэрийлнэ.

• 

  Ийм тэмдэг нь эмчээр оношлогдсон өвчин, зовуурийн үед тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх нь зохимжгүй гэдгийг илэрхийлнэ.