Глюкоз-6-фосфат дехидрогеназа ферментийн дутагдал (Г6ФДГ-ийн дутагдал: G6PD)
G6PD Deficiency (glucose-6-phosphate dehydrogenase) (english)
Дефицит G6PD (глюкозо-6-фосфатдегидрогеназы) (ру́сский)
“Глюкоз-6-фосфат дехидрогеназа ферментийн дутагдал” гэж нэрлэдэг. Мөн удамшлын шинж чанартай, цусны улаан эсийг хугацаанаас нь өмнө задарч цус багадалт үүсгэдгээр нь “фавизм” (Favism), улаан эсийн ферментийн дутагдал гэж ч ярьдаг.
G6PD Deficiency (Глюкоз-6-фосфат дегидрогеназа ферментийн дутагдал) нь улаан эсийг исэлдэлтийн стрессээс хамгаалдаг ферментийн төрөлхийн дутагдал юм. Энэ нь цус багадалт (гемолиз) үүсгэдэг удамшлын эмгэг юм. Түүнийг монголоор болон шинжлэх ухааны нэршлээр дараах байдлаар нэрлэдэг.
- Анагаах ухааны нэршил: Глюкоз-6-фосфат дегидрогеназа ферментийн дутагдал эсвэл товчоор Г6ФДГ-ийн дутагдал
- Энгийнээр нэрлэх нь: Шошны өвчин (Ихэвчлэн шош идсэний улмаас цус задрах шинж тэмдэг илэрдэг тул энэхүү нэрийг олон улсад түгээмэл хэрэглэдэг)
Үндсэн зовуурь, шинж тэмдэг (болзошгүй хожмын үеийн)
Энэ зовиур эмгэгийн үед дараахь гол шинж тэмдэг, симптомууд илэрдэг.
Зохимжтой ба зохимжгүй бүтээгдэхүүн
Хэрэглэх, эс хэрэглэх бүтээгдэхүүнүүд
Эх сурвалж
Тэмдэглэгээний утга
Ийм тэмдэг нь эмчилгээний өндөр үр дүнтэй бөгөөд эрдэм шинжилгээний туршилт, судалгаагаар нотлогдсон болохыг илэрхийлнэ.
-
Ийм тэмдэг нь хүний биед сайн нөлөөтэй гэдэг нь судалгаагаар нотлогдсон. Гэхдээ бүхэл ургамлын хувьд авч үзвэл 3 одтой бүтээгдэхүүнийг арай гүйцэхгүй аж.
-
Ийм тэмдэг нь эмчилгээ, шим тэжээлийн эерэг үр дүнтэй болохыг илэрхийлнэ. Голдуу ардын уламжлалт практикт олон зуун жилийн турш өргөн хэрэглэгддэг туршлагатай. Туршилтын амьтан дээр судлагдаж сайн нь тогтоогдсон. Өчигдрийн ардын эмчилгээнд хэрэглэдэг байсан эмийн ургамал өнөөдөр шинжлэх ухаанаар нотлогдсон эмчилгээ болдог гэдгийг санаандаа авбал зохино.
Ийм тэмдэг нь тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх үед, ялангуяа удаан хугацаагаар хэтрүүлэн хэрэглэх үед зарим тохиолдолд үүсэж болзошгүй гаж нөлөөг илэрийлнэ.
-
Ийм тэмдэг нь эмчээр оношлогдсон өвчин, зовуурийн үед тухайн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх нь зохимжгүй гэдгийг илэрхийлнэ.
